ԱՄՆ Սննդի և դեղերի վերահսկողության վարչությունը (FDA) պաշտոնապես հաստատել է Yeztugo անվանումով նոր պատվաստանյութը, որը մշակվել է Gilead Sciences ընկերության կողմից։ Դեղամիջոցը ներարկվում է տարվա ընթացքում երկու անգամ և ցույց է տվել մոտ 100% արդյունավետություն՝ կանխելով ՄԻԱՎ-ի փոխանցումը նույնիսկ բարձր ռիսկի պարագայում։
Ինչպես է գործում պատվաստանյութը
Yeztugo-ի ակտիվ բաղադրիչը՝ լենակապավիրը, արգելափակում է վիրուսի պաշտպանական թաղանթը՝ կանխելով դրա բազմացումը։ Այն արդեն փորձարկվել է ավելի քան 7000 կամավորի վրա՝ Աֆրիկայի և այլ տարածաշրջանների բնակիչների մասնակցությամբ։ Առաջին փորձարկման ընթացքում, որին մասնակցել են ավելի քան 2000 կին, վարակման դեպքեր չեն գրանցվել։ Երկրորդ փորձարկման ժամանակ՝ ավելի քան 2000 տղամարդկանց և կանանց շրջանում, գրանցվել է ընդամենը երկու վարակում, ինչը նշանակում է 99.9% արդյունավետություն։
Առավելություններն ու մարտահրավերները
Yeztugo-ն համարվում է «կենսաբանական պահպանակ»՝ շնորհիվ իր ունակության կանխել վարակումը նույնիսկ առանց լրացուցիչ պաշտպանիչ միջոցների։ Այն կարող է փոխարինել առօրյա ընդունվող PrEP հաբերին, որոնք հաճախ մոռացվում են կամ չեն ընդունվում պատշաճ կերպով։
Սակայն կա նաև խնդիր՝ բարձր գինը։ ԱՄՆ-ում տարեկան բուժման արժեքը կարող է հասնել մինչև 25,000 դոլարի, ինչը կարող է սահմանափակել դրա հասանելիությունը նույնիսկ զարգացած երկրներում։ Gilead Sciences-ը արդեն պայմանագրեր է կնքել վեց դեղագործական ընկերությունների հետ՝ դեղամիջոցի գեներիկ տարբերակները արտադրելու և տարածելու համար 120 ցածր և միջին եկամուտ ունեցող երկրներում։
Yeztugo-ն կարող է դառնալ շրջադարձային քայլ ՄԻԱՎ-ի դեմ պայքարում՝ հատկապես այն համայնքներում, որտեղ կանխարգելիչ միջոցների հասանելիությունը սահմանափակ է։ Սակայն դրա գլոբալ ազդեցությունը կախված կլինի ոչ միայն արդյունավետությունից, այլև՝ մատչելիությունից։
Աղբյուրներ՝ Focus.ua, NSN, Mignews
